ਰਾਗੁ ਭੈਰਉ ਮਹਲਾ ੩ ਚਉਪਦੇ ਘਰੁ ੧ ॥
ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
ਜਾਤਿ ਕਾ ਗਰਬੁ ਨ ਕਰੀਅਹੁ ਕੋਈ ॥ਬ੍ਰਹਮੁ ਬਿੰਦੇ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣੁ ਹੋਈ ॥੧॥
ਜਾਤਿ ਕਾ ਗਰਬੁ ਨ ਕਰਿ ਮੂਰਖ ਗਵਾਰਾ ||
ਇਸੁ ਗਰਬ ਤੇ ਚਲਹਿ ਬਹੁਤੁ ਵਿਕਾਰਾ ||॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
ਚਾਰੇ ਵਰਨ ਆਖੈ ਸਭੁ ਕੋਈ ॥ਬ੍ਰਹਮੁ ਬਿੰਦ ਤੇ ਸਭ ਓਪਤਿ ਹੋਈ ॥੨॥ਮਾਟੀ ਏਕ ਸਗਲ ਸੰਸਾਰਾ ॥ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਭਾਂਡੇ ਘੜੈ ਕੁਮਾਰਾ ॥੩॥ਪੰਚ ਤਤੁ ਮਿਲਿ ਦੇਹੀ ਕਾ ਆਕਾਰਾ ॥ਘਟਿ ਵਧਿ ਕੋ ਕਰੈ ਬੀਚਾਰਾ ॥੪॥ਕਹਤੁ ਨਾਨਕ ਇਹੁ ਜੀਉ ਕਰਮ ਬੰਧੁ ਹੋਈ ॥ਬਿਨੁ ਸਤਿਗੁਰ ਭੇਟੇ ਮੁਕਤਿ ਨ ਹੋਈ ॥੫॥੧॥
ਮਹਲਾ ੩ ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ ਜੀ
ਭੈਰਉ ਰਾਗ, ੧੧੨੮
ਹੇ ਅਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮੂਰਖ ਮਨੁੱਖ! ਆਪਣੀ ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਜਾਂ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ (ਘਮੰਡ) ਨਾ ਕਰ।
ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦੇ ਇਸ ਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬੁਰਾਈਆਂ (ਵਿਕਾਰ, ਈਰਖਾ, ਨਫ਼ਰਤ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਨੀਚ ਦਾ ਭੇਦਭਾਵ) ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
26 ਸਤੰਬਰ 1922: ਗੁਰੂ ਕਾ ਬਾਗ਼ ਮੋਰਚੇ ਅੰਦਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਹਕੂਮਤ ਦੀ ਹਾਰ
ਗੁਰੂ ਕਾ ਬਾਗ਼ ਮੋਰਚਾ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਅੰਦਰ ਅਹਿੰਸਾ, ਸਿਦਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਅਨੋਖੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਛੇਵੇਂ ਅਤੇ ਨੌਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਚਰਨ ਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਇੱਕ ਮਹੰਤ ਸੁੰਦਰ ਦਾਸ ਕੋਲ ਸੀ। 8 ਅਗਸਤ 1922 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਲੰਗਰ ਲਈ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਸੁੱਕੀ ਲੱਕੜ ਵੱਢੀ, ਤਾਂ ਮਹੰਤ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ‘ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਪੰਜ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਕੇ ਛੇ-ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ।
ਇਸ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਵਿਰੁੱਧ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਮੋਰਚਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ। ਸ਼੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਅਰਦਾਸ ਕਰਕੇ ਨਾਮ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦੇ ਅਕਾਲੀ ਜੱਥੇ ਗੁਰੂ ਕੇ ਬਾਗ਼ ਵੱਲ ਵਧਣ ਲੱਗੇ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ‘ਤੇ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਕੀਤਾ, ਕੇਸਾਂ ਤੋਂ ਧੂਹਿਆ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਜ਼ੁਲਮ ਢਾਹਿਆ। ਪਰ ਅਕਾਲੀਆਂ ਨੇ ਪੂਰਨ ਅਹਿੰਸਕ ਰਹਿ ਕੇ ਇਸ ਅਤਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਜਰਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ।
ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅਟੱਲ ਸਿਦਕ ਅੱਗੇ ਝੁਕਦਿਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਹਕੂਮਤ ਨੂੰ ਲਾਠੀਚਾਰਜ ਰੋਕਣਾ ਪਿਆ। 26 ਸਤੰਬਰ 1922 ਤੱਕ ਆਉਂਦਿਆਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ-ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦਬਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਖ਼ੀਰ ਸਰ ਗੰਗਾ ਰਾਮ ਦੇ ਵਿਚੋਲਗੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ ਹਟਾ ਲਈ ਗਈ, ਸਾਰੇ ਕੈਦੀ ਰਿਹਾਅ ਹੋਏ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਮਿਲ ਗਿਆ।